Bilim insanları, dünya çapında hızla yayılan ve ölümcül enfeksiyonlara yol açabilen bir mantar türü olan Candida auris konusunda küresel bir uyarıda bulundu. Şu ana kadar 6 kıtada, en az 61 ülkede görülen bu istilacı maya türü, özellikle bağışıklık sistemi zayıf bireylerde ciddi sağlık sorunlarına yol açabiliyor. Her yıl yaklaşık 6,5 milyon kişiyi etkileyen mantar enfeksiyonları, mevcut antifungal tedavilere rağmen %50’nin üzerinde ölüm oranlarıyla ilişkilendiriliyor.
Candida auris ilk kez 2009 yılında Japonya’da bir hastanın kulak kanalında keşfedildi. Kısa sürede Hindistan başta olmak üzere birçok ülkeye yayıldı ve 2014 yılında ciddi bir halk sağlığı tehdidi olarak sınıflandırıldı. Güncel verilere göre mantar, sağlık sistemleri açısından giderek daha büyük bir risk haline geliyor.
Dirençli Yapısı ve Tanı Güçlüğü Tehlikeyi Artırıyor
Bu mantarın en büyük tehditlerinden biri, ilaçlara karşı hızla direnç geliştirebilmesi. Hücre duvarı yapısında yer alan özel proteinler, mantarın insan vücuduna yapışmasını kolaylaştırıyor. Ayrıca, biyofilm oluşturarak yüzeylere tutunabilmesi, tedavi edici ilaçların etki etmesini zorlaştırıyor. Bazı durumlarda, antifungal ilaçlar mantarı öldürmeden önce, hücreler ilacı dışarı atabiliyor.
Uzmanlar, Candida auris enfeksiyonlarının hastanelerde ve hasta bireyler arasında hızla yayılabildiğini, buna karşılık çoğu zaman yanlış tanı konularak tedavide gecikmeler yaşandığını belirtiyor. Özellikle kaynakları sınırlı ülkelerde teşhis ve müdahaleye yönelik yetersizliklerin tehlikeyi daha da artırdığı ifade ediliyor.
Bu risklere karşın umut verici gelişmeler de mevcut. Şu anda klinik deneme aşamasında olan üç yeni antifungal ilacın, önümüzdeki yıllarda kullanıma sunulması bekleniyor. Öte yandan araştırmalar, küresel sıcaklık artışlarının mantar enfeksiyonlarının yayılmasında büyük rol oynadığını ortaya koyuyor. Bilim insanları, iklim değişikliğinin etkisiyle mantarların coğrafi yayılım alanlarını genişleterek milyonlarca kişiyi risk altına sokabileceği uyarısında bulunuyor.
