İngiltere’de “iştah doktoru” olarak bilinen psikolog Dr. Helen McCarthy, son yıllarda popüler hale gelen zayıflama iğneleri ve medikal müdahalelere başvurmadan, yalnızca davranışsal ve psikolojik tekniklerle iştah kontrolünü sağlamayı başardığını açıkladı. “Gıda gürültüsü” olarak tanımladığı, bireyin sürekli yemek düşünmesi ve atıştırma dürtüsü yaşaması durumunu tamamen doğal yöntemlerle kontrol altına alan McCarthy, 2011 yılında tedavi ettiği bir hastayla yaşadığı deneyimin kendisi için bir dönüm noktası olduğunu söyledi. Kendi yaşamında da uyguladığı bu yöntemlerle 6 ayda kalıcı olarak kilo verdiğini belirten McCarthy, geliştirdiği yöntemlerin sürdürülebilir olmasının altını çizdi.
2011’de bulimia hastalığıyla mücadele eden bir danışanı üzerinden yola çıkarak geliştirdiği teknikleri “gıda gürültüsüne” karşı etkili hale getiren McCarthy, kısa süre önce yayımladığı kitabında bu süreci ve temel stratejileri kapsamlı biçimde anlattı. Kilo sorununun yalnızca beslenme planıyla değil, bireyin içsel dürtüleriyle başa çıkabilme becerisiyle yakından ilişkili olduğunu vurgulayan McCarthy, kilo verme sürecinde farkındalık, alışkanlık değişimi ve duygusal kontrolün merkezi bir rol oynadığını ifade etti.
Yeme Davranışlarını Değiştirmeye Yönelik Psikolojik Yaklaşım
Dr. McCarthy, “iştah sarkacı” adını verdiği kendi geliştirdiği ölçüm sistemiyle bireylere açlık-tokluk aralığını fark ettirerek, gereksiz besin tüketimini önlemeyi hedefliyor. Yemek miktarını kademeli olarak azaltmak, açlık hissini anlamak, duygusal yeme alışkanlıklarını tespit etmek ve aşırı yeme davranışını tetikleyen içsel konuşmaları fark etmek sürecin en önemli adımlarını oluşturuyor. McCarthy, “doyduğunuz noktada yemeyi bırakın” yaklaşımıyla porsiyon kontrolünü kalıcı hale getirmenin mümkün olduğunu, yeni alışkanlıkların ortalama 66 tekrar sonunda yerleştiğini belirtiyor. Tatmin hissinin yalnızca fiziksel toklukla değil, yemeğin sunumu ve tat alma deneyimiyle de doğrudan bağlantılı olduğunu ifade eden McCarthy, ağır tabak ve çatal-bıçak kullanımının bu süreçte destekleyici rol üstlendiğini vurguladı.
Kalıcı Başarı İçin Davranışsal ve Nörogastronomik Stratejiler
McCarthy’nin sunduğu 10 strateji arasında dikkat çeken yöntemlerden biri de “el kavuşturma taktiği” olarak biliniyor. Bu teknik, istenmeyen yeme dürtüsünü yönlendirmek ve alternatif davranışlara odaklanmayı kolaylaştırmak amacıyla kullanılıyor. McCarthy, yemeklerin her lokmada daha az tat verdiği “tat spesifik tokluk” etkisini göz önünde bulundurarak, porsiyon küçültmenin daha kolay hale geldiğini ifade ediyor. Bunun yanı sıra, öğünler arasında planlı olarak sevilen ancak sınırlı miktarda tüketilen bir tatlının, psikolojik doyum sağladığını ve aşırı yemeyi önlediğini savunuyor. McCarthy’ye göre, kalıcı kilo yönetimi için temel unsur, bireyin kendi fizyolojisini ve davranış kalıplarını tanıyarak yeme alışkanlıklarını bu farkındalıkla şekillendirmesi.
