Ordu Sosyal Güvenlik İl Müdürü Mehmet Yaşar Günay, kayıt dışı istihdamla ilgili açıklamalarda bulunarak hem çalışanların hem de işverenlerin bu konuda bilinçli olması gerektiğini vurguladı. Günay, kayıt dışı istihdamın, çalışanların SGK’ya hiç bildirilmemesi ya da eksik gün ve ücretle sigortalı gösterilmesi anlamına geldiğini hatırlattı. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), bu alandaki mücadele kapsamında bilgilendirme çalışmalarını sürdürüyor.
Yapılan açıklamalarda, sigortalı çalışmanın anayasal bir hak olduğu vurgulanırken, işverenlerin işçilerini sigortasız çalıştırma hakkının bulunmadığı, aynı şekilde çalışanların da sigortasız çalışmayı talep edemeyeceği belirtildi. Günay, kayıt dışı istihdamın sosyal güvenlik sistemine zarar verdiğini ve bu konuda tüm tarafların sorumluluk taşıdığını dile getirdi.
Çalışanlar ve İşverenler İçin Olası Sonuçlar
Kayıt dışı istihdam, çalışanlar açısından sosyal güvence kaybına, emeklilik ve işsizlik ödeneği gibi haklardan mahrum kalınmasına ve iş kazalarına karşı korumasız olunmasına neden oluyor. İşverenler açısından ise yüksek tutarda para cezaları, prim teşviklerinden yararlanamama ve haksız rekabet ortamına sebep olabilecek yaptırımlar gündeme geliyor.
Bir işçinin bir yıl boyunca sigortasız çalıştırıldığının tespiti halinde, işverene 14 asgari ücrete kadar ceza uygulanabiliyor. Ayrıca, işçi sayısı üç ve üzeri olan işyerlerinde maaşların banka yoluyla ödenmesi zorunlu tutuluyor. Bu yükümlülüğe uymayan işverenler hakkında da her ay ve her işçi için 2 bin 179 TL idari para cezası kesiliyor.
Denetim ve İhbar Mekanizmaları
Çalışanların sigorta durumunu kontrol edebilmesi için e-Devlet, ALO 170 hattı ve SGK müdürlüklerinin kullanıma açık olduğu ifade edildi. Sigortasız çalıştırıldığını düşünenler bu kanallar aracılığıyla ihbarda bulunabiliyor.
Ayrıca, yabancı uyruklu işçilerin çalıştırılabilmesi için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’ndan izin alınması gerekiyor. Çalışma izni bulunmayan yabancı işçilerin istihdamı halinde işverene, 2025 yılı itibarıyla kişi başı 81 bin 683 TL ceza kesiliyor. Ek olarak, bu işçilerin ve ailelerinin konaklama ve dönüş masrafları da işveren tarafından karşılanmak zorunda.
SGK’dan İşverenlere Çağrı
Ordu SGK İl Müdürü Günay, kayıt dışı istihdamın sadece bireyleri değil, ülke ekonomisini de olumsuz etkilediğini belirterek, işverenlerin yasal yükümlülüklerini yerine getirmesinin büyük önem taşıdığını söyledi. SGK’nın bu konuda denetimlerini sürdüreceği vurgulandı.
