Yaz mevsimiyle birlikte evlerde salça ve kışlık sos hazırlıkları hız kazandı. Ancak ev yapımı salçaların sağlıklı ve uzun ömürlü olabilmesi için dikkat edilmesi gereken çok sayıda kritik nokta bulunuyor. Ankara Üniversitesi Gıda Güvenliği Uzmanı Prof. Dr. Nevzat Artık, kapağından kavanozuna, zeytinyağından pastörizasyona kadar tüm detayları tek tek açıkladı.
Prof. Dr. Artık’a göre, salçada en büyük risk küf oluşumu. Pastörize edilmeyen ev yapımı salçalarda zamanla küf ve sağlığı tehdit eden toksinler gelişebiliyor. Özellikle kapağı açıldıktan sonra buzdolabında bekletilen salçalar hızla bozulabiliyor.
Zeytinyağı ekleyerek salçayı koruma yöntemi sanıldığı kadar etkili değil. Zeytinyağı, salçanın küflenmesini engellemiyor. Bu nedenle en sağlıklı yöntem, salçayı küçük porsiyonlara ayırıp derin dondurucuda saklamak. Buzlukta saklanan salça -18°C’de donarak uzun süre bozulmadan kalabiliyor ve gerektiğinde bıçakla kesilerek kullanılabiliyor.
Salçanın kapağı kapatıldıktan sonra, kavanozların kaynar suda 30 dakika pastörize edilmesi gerektiğini vurgulayan Prof. Dr. Artık, “Bu işlem salçanın raf ömrünü 2 yıla kadar çıkarır. Ayrıca salçayı her seferinde yeni kapakla kavanozlamak ve serin, karanlık bir yerde muhafaza etmek gerekir” dedi.
Küf oluşan salçaların kesinlikle tüketilmemesi gerektiğini belirten uzmanlar, “Küf sadece görünen kısmı değil, tüm salçayı etkilemiş olabilir. Küfünü sıyırıp kalanını kullanmak ciddi sağlık riskleri taşır” uyarısında bulunuyor.
Ayrıca, ev yapımı konservelerde yeterli sterilizasyon yapılmazsa Clostridium botulinum bakterisi gelişebilir. Bu bakteri botulizm adı verilen ve ölümcül sonuçlar doğurabilen zehirlenmelere neden olabilir. Özellikle düşük asitli domateslerde bu risk daha fazladır.
Kısacası salça yapımında hijyen, doğru ısı işlemi ve uygun saklama koşulları hayati önem taşıyor. En güvenli sonuç için uzman tavsiyelerine mutlaka uyulmalı.
