Temiz Hava Hakkı Platformu’nun (THHP) 2024 yılı raporu, Türkiye genelinde hava kirliliğinin insan sağlığı üzerindeki etkilerini bir kez daha gün yüzüne çıkardı. Rapora göre, 2022 yılında Türkiye genelinde 62 bin kişi hava kirliliğine bağlı hastalıklar nedeniyle yaşamını yitirdi. Bu sayı, her gün ortalama 170 kişinin kirli hava koşulları nedeniyle hayatını kaybettiğini gösteriyor. Ordu ili ise bu tablo içinde dikkat çeken iller arasında yer aldı. Doğu Karadeniz bölgesinde ilk sıraya yerleşen Ordu’da, yalnızca 2022 yılında 963 kişi hava kirliliğiyle bağlantılı nedenlerden dolayı yaşamını kaybetti. Bu da her gün yaklaşık 3 kişinin yaşamını yitirdiği anlamına geliyor.

THHP tarafından ilk kez Ordu ili için açıklanan detaylı veriler, bölgedeki hava kalitesinin uluslararası standartların oldukça altında olduğunu ortaya koydu. Dünya Sağlık Örgütü'nün güvenli kabul ettiği PM2.5 değeri 5 µg/m³ iken, Ordu’da bu değer ortalama 27,21 µg/m³ olarak ölçüldü. Bu ölçüm, güvenli sınırın beş katından fazla bir değeri ifade ediyor. Rapor, bu değere göre 30 yaş üstü ölümlerin yüzde 15,71’inin hava kirliliğiyle ilişkili olduğunu belirtiyor.

Uzmanlar Uyarıyor: Partikül Madde En Büyük Tehlike

Raporun en dikkat çeken bölümlerinden biri, zararlı partikül maddelerin etkisine dair veriler oldu. Özellikle PM2.5 olarak bilinen, çapı 2,5 mikrometreden küçük partiküller; akciğerlere kadar ulaşarak ciddi solunum yolu hastalıklarına neden olabiliyor. THHP Koordinatörü Deniz Gümüşel, bu durumun önüne geçmenin en etkili yolunun planlı kentleşme ve yeşil alanların korunması olduğunu ifade etti. Gümüşel’e göre toplu taşımanın yaygınlaştırılması, sanayi alanlarının yaşam alanlarından uzak tutulması ve enerji kullanımının azaltılması gibi adımlar, hava kalitesinin iyileştirilmesinde kritik rol oynuyor.

Türkiye’nin Diğer Kirli Şehirleri de Risk Altında

Raporda Ordu dışında hava kirliliği değerlerinin en yüksek olduğu şehirler de paylaşıldı. Iğdır, Erzincan ve Kütahya, en kirli iller arasında ilk sıralarda yer aldı. İstanbul ve Ankara gibi büyük şehirlerde de hava kalitesi hassas seviyelerde seyrediyor. Bu durum özellikle çocuklar, yaşlılar ve kronik hastalıkları bulunan bireyler için ciddi sağlık tehditleri oluşturuyor. Uzmanlar, bireysel önlemler kadar, merkezi ve yerel yönetimlerin etkili politikalarla harekete geçmesinin zorunlu olduğunu vurguluyor.