Türkiye Ziraat Odaları Birliği'nin (TZOB) ekim ayı değerlendirmelerine göre, patates hem üreticide hem de markette fiyatı en çok yükselen ürün oldu. Aynı zamanda üretici ve market arasındaki fiyat farkının en çok açıldığı ürün yine patates olarak öne çıktı. Yazlık çeşitlerin sona ermesi ve kışlık hasatla birlikte patatesler artık depolara girmeye başladı. Bu süreçte ortaya çıkan depolama maliyeti, fiyatlara 3 ila 5 lira arasında ek yük getiriyor. Patatesin tarladan market rafına kadar olan yolculuğundaki bu maliyet artışı, tüketiciye yansıyan fiyatları da etkiliyor.
TZOB Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, yaptığı yazılı açıklamada ekim ayına ait üretici ve market fiyatlarını değerlendirdi. Bayraktar, üretici ile market arasındaki fiyat farkının patateste yüzde 382,9 seviyesine ulaştığını belirtti. Yaz aylarında 9 liraya kadar düşen market fiyatı, son haftalarda tekrar yükselişe geçti. Üreticide 5 lira seviyesinde olan patates, market raflarında 13 ila 20 lira arasında satışa sunuluyor.
Depo Maliyeti ve İklim Koşulları Fiyatları Etkiliyor
Fiyatlardaki artışın iki temel sebebi olduğu ifade ediliyor. İlk neden, patatesin artık depolarda muhafaza edilmesi ve bunun getirdiği ek maliyetler. Depo süreci, ürün başına 3-5 lira arasında bir maliyet oluşturuyor. İkinci neden ise kışlık patates hasadında iklim koşullarına bağlı olarak yaşanan verim kayıpları. Bu kayıplar, arzın azalmasına ve dolayısıyla fiyatların yükselmesine neden oluyor.
Bayraktar, “Kuraklığın etkilediği kışlık patates hasadının başlaması ve depolama maliyetlerindeki artış, fiyatlara yansıdı” değerlendirmesinde bulundu.
Bakanlık: "25 Liralık Fiyat Gerçeği Yansıtmıyor"
Sosyal medyada gündeme gelen ve TZOB kaynak gösterilerek paylaşılan “patatesin markette 25 liradan satıldığı” iddialarıyla ilgili Ticaret Bakanlığı’ndan da açıklama geldi. Bakanlık, zincir marketlerde yapılan denetimlerde patatesin ortalama perakende satış fiyatının 12,75 lira olduğunu belirtti. Açıklamada, kamuoyunda dolaşan 25 lira gibi rakamların piyasa gerçeğini yansıtmadığı ifade edildi. Bakanlık, arz-talep dengesi, taşıma ve depolama giderleri gibi etkenlerin düzenli olarak analiz edildiğini de vurguladı.
Öte yandan Bayraktar, önümüzdeki ekim dönemine dair de önemli veriler paylaştı. Girdi maliyetlerindeki artışa dikkat çeken Bayraktar, gübreden mazota, yemden ilaca kadar birçok kalemde fiyatların geçen yıla göre yükseldiğini söyledi.
