Dünya genelinde 25 milyondan fazla insanın hayatını kaybetmesine neden olan Covid-19 pandemisinin kökenine ilişkin tartışmalar devam ederken yeni bir bilimsel araştırma dikkat çekici sonuçlar ortaya koydu. Virüslerin genetik evrimini inceleyen çalışma, pandemilerin nasıl ortaya çıktığına dair önemli ipuçları sundu.

Prestijli bilim dergisi Cell’de yayımlanan araştırmada Covid-19, Ebola ve grip gibi son yıllarda büyük salgınlara neden olan yedi farklı virüs detaylı şekilde analiz edildi. Araştırmacılar, virüslerin genetik geçmişini inceleyerek salgınların nasıl ortaya çıktığını anlamaya çalıştı.

Virüslerin Çoğu Doğal Yollarla Ortaya Çıkmış

Araştırma ekibi tarafından yapılan analizlerde, incelenen virüslerin büyük bölümünde salgın başlamadan önce olağandışı bir genetik değişim görülmediği tespit edildi. Bu durum, birçok virüsün laboratuvar ortamında üretilmekten ziyade doğal yollarla ortaya çıktığını gösteriyor.

Bilim insanlarına göre virüsler, hayvanlar arasında dolaşırken mutasyon geçiriyor ve bazı durumlarda tesadüf sonucu insanlara bulaşabilecek özellikler kazanıyor. Bu süreç, pandemilerin ortaya çıkmasında önemli rol oynuyor.

California Üniversitesi San Diego’dan virolog Dr. Joel Wertheim, SARS-CoV-2 virüsünün yarasalar arasında evrimleşirken tesadüfi bir şekilde insanlara bulaşma yeteneği kazandığını belirtti. Wertheim, virüsün insanlar arasında bu kadar hızlı yayılmasının büyük ölçüde “kötü bir tesadüf” olabileceğini ifade etti.

Laboratuvar İzi Taşıyan Tek Salgın: 1977 Rus Gribi

Araştırmada incelenen salgınlar arasında dikkat çeken tek istisna ise 1977 yılında Sovyetler Birliği’nde ortaya çıkan H1N1 “Rus gribi” oldu. Yaklaşık 700 bin kişinin ölümüne yol açan bu virüsün genetik yapısında laboratuvar ortamında yetiştirilen virüslerle benzer mutasyon izleri bulundu.

Bilim insanları bu durumun, virüsün başarısız bir aşı denemesi sonucu ortaya çıkmış olabileceği yönündeki iddiaları güçlendirdiğini belirtiyor.

Gelecekte Yeni Pandemiler Ortaya Çıkabilir

Araştırmacılar, Covid-19, Ebola ve domuz gribi gibi salgınların genetik geçmişini incelerken önemli bir sonuca daha ulaştı. Buna göre virüsler insanlara bulaştıktan sonra mutasyon hızlarını artırarak daha tehlikeli hale gelebiliyor.

Dünya Sağlık Örgütü’nün son raporları da SARS-CoV-2 virüsünün yarasalardan kaynaklanmış olabileceği ve Wuhan’daki hayvan pazarları aracılığıyla insanlara geçmiş olabileceği ihtimalini güçlendiriyor.

Dr. Joel Wertheim, doğada henüz keşfedilmemiş ve insanlara bulaşmaya hazır çok sayıda virüs bulunduğuna dikkat çekerek şu uyarıyı yaptı:
“Bilmediğimiz virüsler dışarıda bir yerde ve ortaya çıkmayı bekliyor. Gelecekteki pandemiler de büyük ihtimalle doğada zaten var.”