Son dönemde yapay zekanın “dijital terapist” gibi görülmeye başlanması, uzman psikologların tepkisini çekti. Klinik Psikolog Merve Öz, yapay zekanın terapi sürecinin yerini tutamayacağını belirterek önemli uyarılarda bulundu.
“Yapay Zeka İyileştirmez”
Yapay zekanın kişiyi geçici olarak rahatlatabileceğini ancak dönüştürme gücünün olmadığını vurgulayan Öz, “Yapay zeka yargılamaz, ulaşılabilir ve sizi anlıyormuş gibi davranır. Ancak içgörüsü yoktur, bu nedenle iyileştirmez” dedi.
Etik ve Yasal Sorumluluk Taşımıyor
Terapistlerin meslek etiğine, denetime ve yasal sorumluluğa tabi olduğunu hatırlatan Öz, yapay zekanın hata yaptığında hiçbir sorumluluk taşımadığına dikkat çekti.
Öz, yapay zekanın empati kuramayacağını belirterek, “Programlanmış cümlelerle yanıt verir. Empatiyi sadece simüle eder, hissedemez. Duygusal karmaşıklığı kavrayamaz” ifadelerini kullandı.
Psikoterapide gizliliğin esasa dayandığını söyleyen Öz, yapay zekanın işlediği verilerin kötüye kullanılma riskine işaret ederek, ruh sağlığına dair bilgilerin çok büyük etik risk taşıdığını vurguladı.
“Dijital Terapist Tehlikeli”
Yapay zekaya aşırı bağlanmanın yalnızlığı artırabileceğini belirten Öz, şu uyarıyı yaptı:
“Yapay zeka ile sohbet eden kişi, ‘O beni anlıyor, insanlara ihtiyacım yok’ diyebilir. Bu da duygusal iyileşmeyi engeller. Yapay zekaya fazla danışmak, özgün düşünme becerilerini köreltebilir ve bağımlılığa yol açabilir.”
Ağır psikolojik rahatsızlıklar, travmalar ve intihar düşünceleri gibi kritik durumlarda yapay zekanın yetersiz kalacağını belirten Öz, terapistlerin gerektiğinde kriz müdahalesi yaparak kişiyi destek kaynaklarına yönlendirdiğini hatırlattı.