Sosyal Güvenlik Kurumu Ordu İl Müdürü Mehmet Yaşar Günay, kayıt dışı istihdamın çalışanlar, işverenler ve ülke ekonomisi açısından ciddi sonuçlar doğurduğunu açıkladı. Günay, sigortasız çalışmanın hem anayasal hakların ihlali hem de yasal yükümlülüklerin yerine getirilmemesi anlamına geldiğini belirtti. Çalışanların Sosyal Güvenlik Kurumuna hiç bildirilmemesi ya da eksik gün ve ücretle bildirilmesinin kayıt dışı istihdam kapsamında değerlendirildiğini ifade eden Günay, bu durumun sosyal güvenlik sistemine zarar verdiğini söyledi. “Sigorta ile iş güvende, işçi güvende; gelecek güvende” mesajını paylaşan Günay, hem işverenlerin hem de çalışanların bu konuda sorumluluk taşıdığını dile getirdi.
Sigortasız Çalışmanın Doğurduğu Hak Kayıpları
Günay, kayıt dışı çalışan kişilerin emeklilik hakkını kaybedebileceğini, malullük aylığından yararlanamayabileceğini ve ölüm halinde aileye bağlanan aylıklardan mahrum kalabileceğini belirtti. İşsizlik sigortasından faydalanamama, genel sağlık sigortası prim yükünün kişiye kalması ve iş kazası ile meslek hastalıklarında güvencesiz kalma gibi risklere dikkat çekti. Ayrıca kayıt dışı istihdamın iş hukuku açısından da kayıplara yol açtığını, çalışanların kıdem ve ihbar tazminatı, yıllık izin, hafta tatili ve analık izni gibi haklardan yararlanamayabileceğini ifade etti.
İşverenler İçin İdari Yaptırımlar Ve Denetimler
Kayıt dışı istihdamın işverenler açısından da ciddi sonuçlar doğurabileceğini belirten Günay, yüksek idari para cezaları, prim teşviklerinin iptali ve iş kazalarında yasal sorumluluklarla karşılaşılabileceğini söyledi. Bu durumun haksız rekabete, vergi ve prim kaybına, sosyal güvenlik sisteminin zarar görmesine ve ekonomik dengelerin bozulmasına yol açtığını kaydetti.
Çalışanların sigorta durumlarını e-Devlet üzerinden sorgulayabileceğini, ALO 170 hattı ve SGK il ile ilçe müdürlükleri aracılığıyla bilgi alabileceğini hatırlatan Günay, ihbar ve şikayetlerin de aynı kanallar üzerinden yapılabileceğini belirtti. Ayrıca 3 ve daha fazla işçi çalıştıran işyerlerinde maaş ödemelerinin banka aracılığıyla yapılmasının zorunlu olduğunu, bu kurala uymayan işverenlerin her çalışan ve her ay için ayrı ayrı cezai işlemle karşılaşabileceğini ifade etti.