Türkiye’de erkeklerde en sık görülen ikinci kanser türü olan prostat kanseri, genetik yatkınlık taşıyan bireylerde daha erken yaşta risk oluşturabiliyor. Uluslararası Üroloji Araştırmaları Derneği (IURES) Kongresi'nde konuşan IURES Başkanı Prof. Dr. Fatih Atuğ, özellikle aile hikayesi olan bireylerin dikkatli olması gerektiğini vurguladı. Prof. Dr. Atuğ, "Babasında ya da erkek kardeşinde prostat kanseri öyküsü olan erkeklerde risk artar. Ancak erkek kardeşte görülmesi, babada olmasına göre daha büyük bir risk oluşturuyor" dedi.
Uzmanlara göre, ailesel riski olan erkeklerin 45 yaşından itibaren üroloji muayenesi yaptırmaları ve PSA testi ile takip edilmeleri öneriliyor. Aile öyküsü olmayan bireylerde ise bu taramaların 50 yaş itibarıyla başlaması gerektiği belirtiliyor. Tarama sıklığı ise kişinin genel sağlık durumu, şikâyetleri ve hekim değerlendirmesine göre planlanmalı.
PSA Testi Hayat Kurtarabilir
PSA testi (prostat spesifik antijen), basit bir kan testi olarak prostatla ilgili erken dönemde ipuçları verebiliyor. Ancak Prof. Dr. Atuğ’a göre tek başına bu testin sonucu, kanser tanısı için yeterli değil. PSA yüksekliği enfeksiyon, iyi huylu prostat büyümesi gibi farklı nedenlerden de kaynaklanabileceği için, şikâyetler, muayene ve görüntüleme sonuçları ile birlikte değerlendirme yapılması gerekiyor.
Hastalığın erken döneminde belirti vermediğini vurgulayan Prof. Dr. Atuğ, ileri evrelerde sık idrara çıkma, gece idrara kalkma, idrar akışında zayıflama gibi şikâyetlerin ortaya çıkabileceğini söyledi. Bu belirtiler her zaman kansere işaret etmese de, hekime başvurulması gerektiği uyarısında bulundu.
Tedavide Robotik Cerrahi Öne Çıkıyor
Prostat kanseri tedavisinde günümüzde robotik cerrahi yöntemlerinin önemli avantajlar sunduğunu belirten Prof. Dr. Atuğ, daha hassas ameliyat imkânı, az kan kaybı ve daha hızlı iyileşme süreçlerinin bu yöntemi tercih sebebi haline getirdiğini ifade etti. Orta ve yüksek riskli hastalarda cerrahi müdahale, radyoterapi ve hormon baskılayıcı tedaviler kişiye özel planlanıyor.
Metastatik evreye ulaşan hastalarda ise amaç yaşam süresi ve kalitesini artırmak oluyor. Bu aşamada kemoterapi, radyoterapi ve teranostik yaklaşımlar ön plana çıkıyor. Ayrıca yeni nesil androjen baskılayıcı ilaçlar, hastalığın seyrini yavaşlatmada etkili rol oynuyor.
Uzmanlardan Öneriler
Prof. Dr. Atuğ’un prostat sağlığı için önerileri şöyle:
Aile hikâyesi olan erkekler 45 yaşından itibaren PSA testi yaptırmalı.
Sigara bırakılmalı, düzenli egzersiz yapılmalı ve sağlıklı beslenme ihmal edilmemeli.
Şikâyet olmasa bile hekimle görüşülmeli ve takip planı birlikte oluşturulmalı.
Prostat kanseri erken teşhisle kontrol altına alınabilir.