Avrupa Birliği ülkeleri, Türkiye’den gelen gıda ürünlerine yönelik denetimlerini artırırken, son gelişme Fransa’dan geldi. Avrupa Komisyonu’na bağlı Gıda ve Yemler İçin Hızlı Alarm Sistemi (RASFF) verilerine göre, Fransa’nın Türkiye’den ithal ettiği kuru incirler, sınır kontrolü sırasında aflatoksin riski taşıdığı gerekçesiyle ülkeye alınmadı. Fransa’nın ürünü reddetmesi, Türkiye kaynaklı tarım ürünlerine olan güveni bir kez daha gündeme taşıdı.
30 Mayıs 2025 tarihli bildirimde yer alan bilgiye göre, incirlerde insan sağlığı için tehlike arz eden aflatoksin maddesi tespit edildi. Fransa, üründeki risk seviyesini “ciddi” olarak tanımladı. Bu uyarı, yalnızca ihracat zincirinde değil, yerli tüketici nezdinde de gıdalara dair güven sorununun derinleşmesine neden oldu. Kuru incir daha önce de benzer gerekçelerle Almanya ve Hollanda tarafından geri çevrilmişti.
Aflatoksin Nedir ve Neden Tehlikelidir?
Aflatoksin; Aspergillus flavus ve Aspergillus parasiticus isimli küf türleri tarafından üretilen ve sıcak, nemli ortamlarda kolayca gelişebilen toksik bir maddedir. Bu madde, özellikle kuruyemişler, bakliyatlar ve kuru meyvelerde görülür. Aflatoksine uzun süreli maruz kalmak; karaciğer kanseri başta olmak üzere ciddi sağlık problemleriyle ilişkilendiriliyor. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından da aflatoksinler “yüksek riskli kanserojen” sınıfında değerlendirilmekte.
Tarım ve Orman Bakanlığı'nın kamuoyuyla paylaştığı tağşiş listeleri son aylarda büyük yankı uyandırmıştı. Ancak bu son gelişme, uluslararası denetim sistemlerinin Türkiye kaynaklı ürünlerdeki sağlık risklerine dikkat çekmeye devam ettiğini gösterdi. Türkiye'nin ihracat yaptığı pazarlarda karşılaştığı bu tür geri çevirmeler, hem ticari prestij kaybı hem de üretim zincirinin tüm aşamalarında sıkı bir denetim mekanizmasının gerekliliğini gündeme taşıyor.