Grönland ve Antarktika’daki buz tabakaları, son yıllarda hızla erimeye devam ediyor. Yeni yayımlanan bilimsel bir çalışma, dünyanın ısınmaya karşı verdiği tepkilerin öngörülenden çok daha şiddetli olduğunu gösteriyor. Uzmanlara göre, küresel ısınma 1,5°C ile sınırlandırılsa bile bu, buzulların korunması için yeterli olmayabilir.
Uluslararası bir bilim insanı ekibi tarafından yürütülen araştırmada, uydular, iklim modelleri ve buz çekirdekleri gibi farklı kaynaklardan elde edilen veriler incelendi. Elde edilen sonuçlar, dünya genelinde kıyı şehirlerini ve milyonlarca insanı doğrudan ilgilendiren bir tabloyu gözler önüne serdi.
Buzul Erimesi Rekor Kırıyor
Grönland ve Antarktika’daki buz tabakaları her yıl yaklaşık 370 milyar ton kütle kaybediyor. Bu oran, 1990’lardan bu yana dört katına çıkmış durumda. Bilim insanlarına göre bu erime, deniz seviyesinin önümüzdeki yüzyılda 1 metreye kadar yükselebileceği anlamına geliyor. Bu da milyonlarca insan için yer değişikliği ve altyapı krizleri demek.
Dünya Meteoroloji Örgütü’nün son verilerine göre, yalnızca 2024 yılında buzullar yaklaşık 450 milyar ton kütle kaybetti. Bu miktar, Almanya büyüklüğünde bir buz tabakasının erimesine eş değer. Avrupa’daki Alp ve Pirene dağlarındaki buzullar, son 20 yılda kütlelerinin %40’ını kaybetti.
Deniz seviyesinin yükselmesi, Şangay’dan Miami’ye, Londra’dan Maldivler’e kadar uzanan geniş bir coğrafyada şehirleri tehdit ediyor. İngiltere’de 2 metreyi bulacak bir yükselme; Hull, Portsmouth ve Thames Havzası’ndaki pek çok bölgenin sular altında kalması anlamına geliyor. ABD'nin New Orleans, Houston ve Miami gibi şehirleri de bu riskin en yüksek olduğu yerler arasında.
Durham Üniversitesi'nden buzulbilimci Chris Stokes, “1,5°C’lik bir ısınmada bile deniz seviyesi hızlı şekilde yükselebilir” diyerek durumun ciddiyetini vurguluyor. Araştırma, yalnızca birkaç derecelik sıcaklık artışının bile buzulların dengesini bozabileceğini ve geri dönülmesi güç sonuçlara yol açabileceğini ortaya koyuyor.
Araştırmanın ortaya koyduğu bir diğer gerçek ise mevcut fosil yakıt tüketimiyle, küresel sıcaklığın 2100 yılına kadar 2,9°C'ye kadar çıkabileceği yönünde. Bu durum gerçekleşirse, Grönland ve Antarktika’daki buz tabakalarının tamamen geri çekilmesiyle küresel deniz seviyelerinde 65 metreye kadar bir yükselme potansiyeli bulunuyor.
Uzmanlar, bu tabloya rağmen iklim hedeflerinden vazgeçilmemesi gerektiğini, her 0,1 derecelik artışın etkileri katlayacağını belirtiyor.
buzulların erimesi, küresel ısınma ve deniz seviyesi, Grönland buz tabakası, Antarktika buzul kaybı, iklim değişikliği etkileri